Bearded Collie

"Żaden człowiek nie jest w stanie zapomnieć szarego psa z Kenmuir, obdarzonego siła wyrazu Madonny Rafaela (...). Bezcenne jest uczucie, jakim jest w stanie obdarzyć swego pana ten pies, przypominający dostojnego rycerza w szarym habicie."-

to pierwszy opis kosmatego collie pochodzący z wydanej w 1850 roku książki Alfreda Ollivanta "Owd Bob":

Wiele jest hipotez dotyczących pochodzenia Bearded Collie. Jedno ze źródeł przedstawia go jako potomka polskiego owczarka nizinnego. Inne źródło donosi, iż udział w procesie hodowlanym rasy miał pies w typie owczarka pirenejskiego. Jeszcze inne udawadniają, że jest to krzyżówka dwóch typów ras. Jedna z nich to loweland, pies duży, w kolorach szarym do czarnego; druga - highland, pies mniejszy o umaszczeniu szarym do brązowego.

Bez względu na to, której z hipotez damy wiarę, jedno jest pewne - jest to jeden z najbardziej widowiskowych psów pasterskich. To prawdziwa uczta dla oka. W górzystej Szkocji, gdzie spełniały funkcje pasterskie zaganiając stada, charakterystyczną cechą był kosmaty włos zabezpieczający psa przed chłodem i deszczem. W pracy pasterskiej posługiwały się głosem, a ich cechy myśliwskie zawdzięczały kojarzeniu ze szkockimi chartami.

Na ringu wystawowym BC pokazały się po raz pierwszy w 1897 roku w Edenbourgu.

Finalnie istnienie tej rasy zawdzięczamy pani Willison. W pochodzeniu każdego rodowodowego bearded collie doszukamy się przodka z przydomkiem hodowlanym of Bothkenar, a od 1955 roku po raz kolejny zarejestrowany został w Anglii Klub Bearded Collie.

Pierwszy bearded collie w Polsce to suczka Ruta di Poggio Petroio, która przyjechała z Włoch w 1984 roku. Dała ona początek hodowli „ Cud nad Wisłą”dr.T.Śpiewankiewicza. Kilka potomków Int.Ch Ruty (z czterech miotów) po kryciach czołowymi reproduktorami Europy przyczyniło się do rozwoju tej rasy w Polsce. W ostatnich latach, staraniem polskich hodowców, sprowadzono kilka doskonałych psów i wyhodowano obiecujące mioty.

"Bearded" w tłumaczeniu z języka angielskiego znaczy "brodaty". Długie, twarde włosy tworzą na głowie grzywkę, brodę i wąsy. Jest to pies niezbyt duży. Szczenię przypomina pluszową zabawkę, a gdy dorośnie nadal pozostaje cudowną przytulanką. Ma lekko wydłużony korpus (sylwetka o proporcjach 4:5) i mocną budowę. Bardzo efektowny dzięki swej obfitej sierści. Umaszczenie bearded collie bywa bardzo różnorodne i zmienia się przez całe życie. Szczenięta rodzą się w czterech umaszczeniach - czarnym, błękitnym, brązowym i płowym. Z wiekiem większość szczeniąt rozjaśnia się i to bardzo mocno - prawie wszystkie psy około pierwszego roku są, albo jasno srebrzyste, albo jasno beżowe, często prawie białe. Bywają też, choć sporadycznie, osobniki, których włos pozostaje w barwie urodzeniowej.

Z racji swych cech psychicznych beardie to obecnie pies wszechstronny. Adoptuje się doskonale w każdym środowisku. Jest zarówno szczęśliwy w niewielkim mieszkaniu, jak i w domu z ogrodem. Jest bardzo przyjacielski i absolutnie wyzbyty agresji. Edukacja przebiega bez problemów - jest bardzo inteligentny. Mówi się nawet o nim, że jest od urodzenia posłuszny. Naukę i wzajemne kontakty zaleca się rozpocząć jak najwcześniej, muszą być one oparte na bezwzględnym zaufaniu. Wrodzone poczucie respektu wobec hierarchii czyni go psem niekonfliktowym. Beardie lubią być w centrum uwagi i najlepiej nadają się do rodzin z podrastającymi dziećmi. Są doskonałymi towarzyszami zabaw dla dzieci i równie dobrym kompanem dla innych zwierząt. To także wyśmienity partner do szkoleń posłuszeństwa, a także zawodów obedience, agility, flyball, frisbee i pasienia. Doskonale sprawdzają się w policji pomagając przy wykrywaniu narkotyków, oraz jako ratownicy poszukujący ofiar pod gruzami. Jest to pies stworzony do współpracy z człowiekiem, zawsze gotów robić to, czego się od niego oczekuje. Ostre traktowanie i presja ze strony człowieka są niedopuszczalne, co w konsekwencji może całkowicie zrujnować psychikę beardie (stają się neurasteniczne). Powinien mieć właściciela zrównoważonego, sympatycznego i dynamicznego, który dołoży starań, aby umożliwić mu dużą dawkę ruchu na codzień. Już sama zabawa w aportowanie uczyni beardie szczęśliwym, a dodatkowo zacieśni i utrwali pozytywny kontakt z właścicielem.

Bearded collie to odporny i zdrowy pies pasterski. Choroby, które nękają inne rasy wydają się go oszczędzać.
Żywienie w tej rasie nie nastręcza większych problemów. Są niewybredne.

Pielęgnacja bearded collie wymaga trochę wysiłku, ale nie aż tyle, aby nie można było sobie z nią poradzić. Kosmaty włos nie pozwala, aby pies zmókł zbyt intensywnie na spacerze, a także chroni go przed wiatrem i przegrzaniem. Sierść w tej rasie tworzy miękki podszerstek i włos długi okrywowy, o "koziej" strukturze, który w przeciwieństwie do pierwszego rośnie praktycznie przez cale życie beardie. Podszerstek natomiast ulega wymianie. Piękny, długowłosy bearded okryty płaszczem włosów to prawdziwa "uczta dla oka" Zachwyt ten jest udziałem wielu osób przyglądającym się efektownym psom, które prezentują się na ringach wystawowych.

Na efekt końcowy w postaci "płynącego", z pięknym, rozwianym włosem beardie trzeba jednak poczekać i jak, w każdej rasie długowłosej, zapracować. W praktyce wymaga to od właściciela systematycznego szczotkowania i kąpieli.

Starannie odchowany i wypielęgnowany bearded, wpatrzony z miłością we właściciela to nieustanna radość dla wszystkich, którzy mogą go podziwiać. Bez względu na to, czy jest uczestnikiem konkurencji wystawowych, czy tylko pełnoprawnym członkiem ludzkiej rodziny...... o prawdziwej wartości psa świadczy jego oddanie i miłość, jaką obdarowuje... bezinteresownie... nas – ludzi.

Te cechy bezdyskusyjnie Bearded Collie niesie w darze człowiekowi...

 
Wzorzec FCI nr 271
BEARDED COLLIE
Kraj pochodzenia: Wielka Brytania
Data publikacji obowiązującego wzorca: 24.06.1987

Użytkowanie: Pies pasterski.
Klasyfikacja FCI: Grupa 1 - Psy pasterskie i zaganiające.
Sekcja 1 - Psy pasterskie.
Próby pracy nie wymagane.

WYGLĄD OGÓLNY:
Pies aktywny, suchej budowy, dłuższy niż wysoki, w proporcji 5 do 4 (długość tułowia mierzona od najbardziej wysuniętego ku przodowi punktu klatki piersiowej do guza siedzeniowego), przy czym suki mogą być trochę dłuższe. Choć mocny, nie powinien być nigdy ciężki, a między tułowiem i podłożem musi pozostawać „prześwit”. Charakterystyczną cechą jest żywe, pytające spojrzenie.

ZACHOWANIE - TEMPERAMENT:
Bystry, pełen energii, pewny siebie i aktywny. Opanowany, inteligentny pies pracujący, bez śladu agresji czy nerwowości.

GŁOWA:
Głowa proporcjonalna do wielkości psa. Czaszka szeroka, płaska i kanciasta, długość mózgoczaszki od stopu do guza potylicznego taka sama, jak szerokość pomiędzy uszami. Kufa mocna, jej długość równa długości mózgoczaszki. Wszystko to pozwala przypuszczać, że bearded collie ma czym gryźć i czym myśleć. Stop umiarkowany. Nos duży i kanciasty, czarny, u psów błękitnych i czekoladowych barwą odpowiada umaszczeniu. Tak nos, jak i wargi w pełni wybarwione, bez jasnych plam, pigmentacja taka sama, jak pigmentacja nosa.
Oczy: Ich barwa odpowiada umaszczeniu; osadzone szeroko, duże, nie wyłupiaste, o wyrazie łagodnym i przyjaznym. Brwi lekko wzniesione i skierowane ku przodowi, nie zasłaniają oczu.
Uszy: Średniej wielkości, wiszące. Przy pobudzeniu trochę wzniesione u podstawy, na wysokość krawędzi czaszki, ale nie wyżej, optycznie poszerzają głowę.
Uzębienie: Zęby białe i duże, szczęki mocne, zgryz nożycowy z pełnym kontaktem wszystkich siekaczy. Dopuszczalny, ale niepożądany zgryz cęgowy.

SZYJA:
Średniej długości, dobrze umięśniona i trochę łukowato wysklepiona.
KOŃCZYNY PRZEDNIE:
Łopatki wyraźnie skośnie ustawione. Kończyny proste i pionowe, całe porośnięte równomiernie kosmatym włosem. Śródręcza elastyczne, ale mocne.

TUŁÓW:
Długość tułowia spowodowana jest długą klatką piersiową, a nie długimi lędźwiami. Grzbiet prosty, żebra dobrze wysklepione, ale nie beczkowate. Lędźwie mocne, klatka piersiowa głęboka, zapewnia dość miejsca dla serca i płuc.

KOŃCZYNY TYLNE:
Dobrze umięśnione, z mocnym podudziem, dobrze kątowane stawy kolanowe, stawy skokowe niskie. Śródstopia ustawione pionowo, w normalnej postawie łapa znajduje się tuż za pionową linią, przeprowadzoną od guza siedzeniowego do podłoża.

ŁAPY:
Owalne, o mocnych opuszkach. Palce wysklepione i zwarte, łapy obficie porośnięte włosem, także między palcami.

OGON:
Nisko osadzony, nie skręcony ani załamany, i na tyle długi, aby ostatnim kręgiem sięgał przynajmniej stawu skokowego. Noszony nisko, z końcem zawiniętym ku górze, przy szybkim ruchu może być trochę wzniesiony, ale nigdy powyżej grzbietu. Obficie owłosiony.

CHODY:
Swobodne, ruch wydajny, z dobrym wykrokiem, dający jak największą efektywność przy jak najmniejszym wysiłku.

OKRYWA WŁOSOWA:
Sierść: Dwuwarstwowa, z miękkim i gęstym podszerstkiem. Włos okrywowy gruby, twardy i kosmaty, prosty, nie wełnisty ani kędzierzawy, choć dopuszczalny lekko pofalowany. Sierść na tyle gęsta i długa, aby dawać dobrą ochronę przed niepogodą i podkreślać kształty ciała, ale nie aż tak długa, by je zacierać. Trymowanie i strzyżenie zabronione. Grzbiet nosa porośnięty włosem krótkim i rzadkim, trochę dłuższym na bokach, tyle, by zakrył wargi. Na żuchwie długi włos tworzy charakterystyczna dla rasy brodę.
Umaszczenie: Łupkowoszare, czerwonopłowe, czarne, błękitne, w różnych odcieniach szarości, czekoladowe i piaskowe z białymi znaczeniami lub bez nich. Białe znaczenia powinny być ograniczone do kufy, strzałki na głowie, końca ogona, klatki piersiowej i łap. Gdy biel tworzy kołnierz, nasady białych włosów nie powinny sięgać poza łopatki. Na tylnych nogach biel nie może sięgać na zewnętrznej stronie powyżej stawu skokowego. Dopuszczalne niezbyt rozległe podpalanie nad oczami, wewnątrz uszu, u nasady ogona i na nogach, gdzie rozdziela biel od maści zasadniczej.

WZROST:
Idealna wysokość w kłębie 53-56 cm dla psa, 51-53 cm dla suki.
Ważniejsza jest klasa i budowa psa, niemniej jednak znaczne odchylenia od podanego wzrostu nie są pożądane.

WADY:
Wszystkie odstępstwa od tego, co podano powyżej, powinny być traktowane jako wady, powodujące odpowiednie obniżenie oceny.

UWAGA:
Samce muszą mieć dwa, prawidłowo wykształcone jądra, całkowicie umieszczone w worku mosznowym.

Urszula Grzegorzewska
Marinus Bearded Collie
www.beardedcollie.pl

Beardie piękne! Beardie cacy!
Proszę, nie noś go na tacy.
Bo pod futrem - krew pastucha,
charcie ciało, piękno ducha!

Kiedy zajrzysz w beardie oczy
obraz przodków Cię zaskoczy,
gdzie wśród pól i Szkocji skał
jego pradziad dzielnie gnał...

	Katalog hodowli psów rasowych: bearded collie