AIREDALE TERRIER - rasy psów - Psy - rasy psów - ogłoszenia o szczeniakach - psy rasowe

Strona główna » kynologia » rasy psów » AIREDALE TERRIER - rasy psów

rozmiar czcionki A A A

czytano 6459 razy

AIREDALE TERRIER - rasy psów

FCI Grupa 3, Sekcja 1, Standard nr 7
BKC Group 3: Terriers
AKC Group 4: Terriers
Kraj pochodzenia: GB (Anglia)
Wysokość w kłębie: psy: 58-62 cm, suki: 55-59 cm

HISTORIA RASY
Miłośnicy rasy zwą go "najlepszym z psów", a wszelka bibliografia powtarza określenie "król terierów". Na miano to zasłużył sobie nie tylko ze względu na swoje rozmiary. Airedale terrier jest - jak niemal wszystkie teriery - formalnie rasą brytyjską, ściślej angielską. Etymologia nazwy nie budzi wątpliwości: Aire – to nazwa rzeki, dale – to dolina. Ta rzeka i jej dolina leżą w hrabstwie York. Airedale nie jest rasą starą: jak większość współczesnych ras ukształtował się w XIXw. Jego przodkami były na pewno otterhound – duży szorstkowłosy ogar angielski używany do polowań na wydry (rasa rzadka, ale do dziś istniejąca), a także wygasły staroangielski black-and-tan terrier. Gdy u dzisiejszego airedale pojawia się czasami duże, ciężkie, "flakowate", nisko osadzone ucho – mówi się, że to "spadek po otterhoundzie". Gdy i dziś zdarza się czasami, że dorosły airedale pozostaje czarny-podpalany (zbliżony kolorem do rottweilera czy dobermana) – mówi się, że jest to "spadek po black-and-tan terrierze".

UŻYTKOWANIE
Przodkami airedale t. były zatem psy myśliwskie – nie dziwić się więc należy, że i on sam może być doskonałym wielostronnym psem myśliwskim, lubiącym każdy teren. Może aportować ostrzałki, tropić i płoszyć, a nawet wystawiać. Jako dzikarz zanadto ufa swojej sile i nie zawsze osacza, czasami wręcz atakuje. Będąc psem dużym, a więc siłą rzeczy nie tak zwrotnym jak jagdterrier lub foksterier, narażony jest w większym stopniu na szable odyńca czy kły lochy. Niewielu myśliwych poluje obecnie z airedale t. – ale ci, którzy to czynią, chwalą go sobie.
Współczesny airedale jest psem wystawowym, ale zalicza się do wszechstronnie użytkowych. Jego talenty pozwalają mu być psem obrończym, przewodnikiem ociemniałych, psem meldunkowym w armii. W obu wojnach światowych służył w armiach angielskiej, amerykańskiej i kanadyjskiej.

PSYCHIKA
Airedale terier jest nie tylko luksusowym psem, którym można popisać się na wystawie. Jest także uroczym zwierzęciem domowym. Wielka miłośniczka tej rasy, Angielka, pani Irene Hayes tak oto pisze o "królu terierów": "Wielu ludzi uważa, że psy tej rasy są za duże, aby trzymać je w mieszkaniu. Ja się z tym poglądem nie zgadzam. Airedale sprawia znacznie mniej kłopotu, niż przedstawiciele niejednej z małych ras (…). Jeśli ma swoje miejsce – pozostanie na nim. Jeśli przypadkowo znajdzie się na twojej drodze – będzie miał do ciebie takie zaufanie, że pozwoli ci przejść nad sobą nie przeszkadzając ci w tym i nie wykonując żadnego ruchu".

W terenie zmienia się nie do poznania. Pełen temperamentu, reaguje błyskawicznie na każdy bodziec. Zdarza się, że pochłonięty np. tropieniem lub zabawą zapomina na chwilę nawet o swoim panu. Jest na ogół przyjaźnie usposobiony do innych psów, jednak zaczepiony potrafi doskonale walczyć będąc silnym, szybkim i zwrotnym jak na psa tej miary.

HISTORIA HODOWLI
Pierwsze wzmianki o tej rasie pochodzą z lat 1860-tych. Wówczas airedale znany był jako waterside terrier, working terrier lub bingley terrier. W 1888 r. zarejestrowano airedale t. nr 1: był to pies, "Airedale JERRY". Po raz pierwszy airedale zaprezentowane zostały na wystawie w Birmingham. Potem rozwój rasy następuje błyskawicznie. W wieku XX pojawiają się sławne psy i sławne angielskie hodowle: Rural, Westhay, Tycroit, Siccaway. Tuż po wojnie za najwspanialszego airedale uchodzi Riverina RE UNION, dziadek późniejszego zwycięzcy CRUFTA, a także przepiękna suka, Riverina ENCORE. W 1961 roku airedale zwycięża w wyborze "Best In Show" na CRUFTcie. To wielkie święto dla miłośników rasy. Tym zwycięzcą jest niezapomniany Riverina TWEEDSBAIRN. Po dwudziestu pięciu latach (1986) sukces TWEEDSBAIRNA powtórzyła piękna Ginger CHRISTMASS CAROL („EMMA”) – włoska championka z hodowli współpracującej ze sławną angielską hodowlą Jokyl.

Znakomite airedale t. pojawiają się w Stanach Zjednoczonych. Największe zasługi w hodowli położył tam importowany z Anglii Ch.Bengal SABU, reprezentant głośnej hodowli pani Harmsworth. Z nowszych, nowszych obecnie wiodącej linii angielskich i amerykańskich należy wymienić Starguj, Florac i Tartan. Najlepsze psy anglosaskie lat dziewięćdziesiątych to pies Ch.Stargus KINGS HIGHLANDER i suka Ch.Jokyl THIS IS MY SONG (Anglia), oraz Ch.Florac KING OF SCOTS at Stargus i Ch.Timberwyck WILD BILL CODY (USA).

Doskonałe airedale t. mają Niemcy. Często wygrywają najważniejsze wystawy FCI. Wiele wiodących hodowli wartych jest wspomnienia, choćby nie istniejąca już v.d.Schönen Bergen, a także v.Garnsee, v.Blasiusberg. Z innych europejskich hodowli duże znaczenie ma holenderska of Malton.

POLSKA
W Polsce airedale hodowane i znane były już w okresie międzywojennym (hodowla Altesse Leona Lamli). W 1947 r. rozpoczęła działalność hodowla Prima pani Marii Szczepańskiej, prowadzona obecnie przez córkę. Prima zdążyła zjednoczyć w sobie wiele sławnych linii, ale największe znaczenie miało wprowadzenie krwi sławnego angielskiego championa Gosmore ATTACKA (przełom lat 50-tych i 60-tych). W rodowodach Primy znalazły się obok linii angielskich szwecka Gay Gordon’s, a także zwycięzcy świata: SONNY BOY v.d.Gruga i AMBASADOR v.d.Schönen Bergen. W kolejnych latach powstają dalsze hodowle dobrej klasy. W hodowli Samo-Gon użyto znanego championa SAMBO v.Garnsee. Ostatnio zaintrodukowano w Primie (poprzez linię Picadilly’s) krew głośnego amerykańskiego reproduktora, Bravo STAR BUCKA (Prima OREGON i rodzeństwo). Z dawnych „gwiazd” (lata 60-te) wymienić należy psy: Prima ROBINSON i Prima RENAULT oraz suki: Prima ACTRESS i Prima QUEEN.

EKSTERIER
Airedale to pies długogłowy. Wielką sztuką w hodowli było uzyskanie tak długiej i wąskiej głowy, a jednocześnie tak solidnego kośćca. Airedale winien mieć grube, proste nogi, wspaniały korpus, głęboką klatkę piersiową i krótkie lędźwie. Winien być psem kwadratowym, ale o płynnej górnej linii szyi i tułowia (Sylwetka jego nie może być rysowana samymi liniami prostymi). Winien mieć długą szyję, ale krótki grzbiet. Winien być mocny, ale jednocześnie nie za szeroki. Jego ogon musi być długi i prosty lub lekko wygięty, pionowo noszony – ale najważniejsze jest wysokie osadzenie. Ideałem jest, gdy ogon jakby "stoi na plecach", a za nim da się jeszcze zarysować zad.

Wymagane jest doskonałe ukątowanie kończyn oraz ich doskonały ruch. Airedale terrier prowadzi w akcji równoległe kończyny wyrzucając je daleko ku przodowi. Jego kłus jest rytmiczny i płynny, a krok odpowiednio długi, choć – jako terier – jest typowym galopenem. Uszy airedale t. nie mogą być ciężkie, "ogarowate", ale rażą także uszy zbyt lekkie "foksterierowate". Są to małe trójkąty z wyraźną krawędzią załamania. Oczy są małe, ciemne i bystre.

Airedale t. jest psem szorstkowłosym o wyraźnym zróżnicowaniu włosa na twardą okrywę i bardziej miękki podszerstek. Jego szata wymaga odpowiedniej pielęgnacji (trimming) poprzedzonej skubaniem (stripping). Airedale t. jest psem dwukolorowym: czarno-czerwonym lub szaro-płowym. Sama głębia tonacji obu kolorów nie jest tak ważna jak ich wzajemne rozmieszczenie, które w nomenklaturze umaszczeń określa się jako czaprakowe (nie czarne-podpalane!). Chodzi o jak najmniejszy czaprak, czyli ciemne siodło pokrywające jedynie grzbiet i boki szyi i tułowia. Czerń na głowie i kończynach jest wysoce niepożądana. Zęby airedale t. są wyjątkowo duże i mocne (jak u wszystkich terierów). Pożądany zgryz: nożycowy, dopuszczalny – cęgowy.

Opracowałam na podstawie tekstu prof. Andrzeja Kaźmierskiego

INTERPRETACJA WZORCA AIREDALE TERRIERA

GŁOWA ma właściwe proporcje, gdy mózgoczaszka jest tej samej długości co kufa. Jeśli kufa jest dłuższa to może to oznaczać jej mniejszą pojemność i siłę. Mózgoczaszka jest płaska, patrząc z boku, czy z przodu. Czoło bez zmarszczek. Doskonały kształt głowy to cegła lub prostokąt. Mięśnie policzków widoczne, ale płaskie. Nadzwyczajnie długimi głowami charakteryzują się osobniki o dużym wzroście i cienkiej kości. Szerokość między uszami umiarkowana. Za szerokie głowy wydają się ciężkie, a ich wyraz nie jest charakterystyczny dla airedale t. Linia czoła i kufy tworzy płaski profil, stop nieznacznie zaakcentowany. Wiele airedale ma głowę o profilu z baranim nosem skierowanym w dół. Defekt ten można powiększyć lub zakamuflować fryzurą. Czaszka mocnego samca może wydawać się mało subtelna, ale nigdy nie powinna być z gruba ciosana.

NOS powinien być duży i głęboko czarny. Delikatny nos mają psy o słabej kufie i tylko obfita broda to kamufluje. Różowe noski szczeniąt z wiekiem ciemnieją.

UZĘBIENIE powinno być zwarte w zgryzie nożycowym, dopuszczalny zgryz cęgowy. Braki zębów występują rzadko i najczęściej dotyczą zębów P. Rozstawienie siekaczy powinno być szerokie , w równej linii , zęby duże. Przy wąskiej kufie są mniejsze ściśnięte. Wargi przylegające, czarne. Luźne podgardle i wargi są wadą.

USZY jak i oczy stanowią o klasie airedale terriera. Trójkątne, nieduże lub średniej wielkości, załamane nieco powyżej linii czaszki. Ich czubki skierowane są w dół, a nie jak u foxterriera ku zewnętrznemu kątowi oka. Duże, wiotkie, nisko osadzone i zwisające uszy są wadą. Trafiają się uszy małe, twarde, załamane zbyt wysoko, jak u foxterriera. Najgorzej oceniane są uszy niesymetryczne.

SZYJA z profilu powinna być sucha, bez śladu podgardla. Średniej długości, chociaż na wystawach sędziowie preferują dłuższe szyje. Nie może być szczupła, łabędzia. Połączona z długą skośną łopatką jest przepiękna. Wysoki i szeroki kłąb jest ważnym składnikiem tzw. Płynnej górnej linii ciała. Płaski kłąb jest poważnym niedostatkiem. Jego kształt jest spowodowany przez krótką, stromą łopatkę. Szyja ostro nieładnie łączy się z kłębem.

FRONT to ułożenie ramion, ich kształt oraz budowa klatki piersiowej (o umiarkowanej szerokości). Jeśli łopatki są zbyt blisko ustawione to nogi przednie wyrzucane są na boki. To częsta wada airedale t. Spotykamy zbyt wąski front i klatkę piersiową, wówczas przednie nogi wiosłują. Szeroki front o odstawionych łokciach, zbieżnych łapach spotyka się rzadziej. Klatka piersiowa u dorosłego osobnika powinna sięgać łokci. Przedpiersie zazwyczaj nieznaczne. Łopatka niezbyt długa dająca efekt, że przednie kończyny znajdują się przed psem.

PRZEDNIE NOGI absolutnie proste, silne, równoległe, równo rozstawione na całej długości. Kość gruba. Śródręcza krótkie i niemal pionowe.

TYLNE KOŃCZYNY powinny być dobrze kątowane, ale nie, jak u owczarka niemieckiego. Sędziemu łatwiej jest ocenić kątowanie tylnych nóg niż przednich. Najczęściej spotykaną wadą jest słabe kątowanie stawu kolanowego i beczkowata postawa tylnych kończyn. Bywają wąskie zady i ciasno ustawione, choć proste nogi. Rzadziej występuje postawa krowia o zbliżonych stawach skokowych. W postawie tylne kończyny powinny być rozstawione szerzej niż przednie. Staw skokowy nisko położony i dobrze kątowany. Śródstopie stoi pionowo do podłoża. Łapy skierowane zawsze na wprost. Najlepiej, gdy pies jest średnio kątowany. Długość wykroku kończyn przednich musi być skoordynowana z ruchem tylnych.

ŁAPY małe, okrągłe, zwarte, kocie o ścisłych palcach. Pazury czarne lub ciemnobrązowe. Luźna łapa, płaska z cienkimi opuszkami to duża wada. Taką płaską łapę mają ciężkie szczeniaki, co z czasem ulega zmianie. Miękkie, piaszczyste podłoże nie sprzyja formowaniu ładnej łapy.

RUCH stanowi jedno z podstawowych kryteriów oceny psa w ringu. Ma być równoległy i wydajny (w wolnym kłusie). Kłus powinien być wydajny, efektywny, swobodny i długi na ile to możliwe u psa ze spionowanym frontem. Przednie nogi wyrzucane nisko nad ziemią. Wadą są miękkie nadgarstki i luźne ramiona. Pies nie może drobić. A.t. o wyraźnych usterkach nie będzie dobrze biegał.

OGON – jego ustawienie zależy od kształtu zadu. Powinien być wysoko osadzony, a nie za psem. Zawsze pochylony ku przodowi, łukowaty. Prosty jak strzała budzi podejrzenia o jego korygowanie. Zakręcony nazywamy wiewiórczym, gorszy jest podkulony pod siebie – świadczy o braku temperamentu, głównego atutu airedale. Większą wadą jest złe osadzenie ogona niż jego noszenie. Ogon nie kopiowany ( w wielu krajach wprowadzono już zakaz kopiowania ogonów ) radośnie noszony. Do tej pory hodowcy nie selekcjonowali psów ze względu na zakręcone ogony. Musi minąć jakiś czas zanim hodowcy uporają się z tym problemem.

SIERŚĆ – druciana, prosta lub lekko falista z dużą ilością podszerstka. Nie pielęgnowana osiąga dł. ok. 10 cm. Dobrze chroni psa przed złymi warunkami pogodowymi. Błoto dobrze wykrusza się z łap obrośniętych umiarkowanie długimi, szorstkimi włosami. Wadliwa szata jest miękka, kudłata, kręcona, a psy tak porośnięte są odrzucane z hodowli. Miękka wadliwa sierść jest kłopotliwa w utrzymaniu. Wełnisty włos jest obfity o pszenicznym bądź beżowo – szaro – brązowym podpalaniu, do tego czaprak jest smoliście czarny. Zaczernione są również uszy, i czubek kufy. Miękkowłose psy często mają wyśmienitą anatomię. Obfita sierść dla laika jest atrakcyjna. Wełnistą sierść rozpoznajemy po barwie. Taka sierść jest trudna do wyskubania i zwykle się ją strzyże. Druciana sierść jest jedyną prawidłową okrywą.

UMASZCZENIE jest czarne lub antracytowo – szare na karku, grzbiecie i bokach klatki piersiowej, a także na wierzchniej stronie ogona. Wszystkie inne części ciała są podpalane złotobrązowym lub rudym odcieniem. Lekkie przejścia od jednej barwy w drugą na łopatkach i udach. Dwukolorowość sierści jest czasem bardzo szara. Na czarnym czapraku pojawiają się szare, siwe lub rude włosy. Nie stanowi to jednak wady. U niektórych airedali czaprak w całości jest rudo – szary. Soczyście umaszczone psy z czarnym jak smoła czaprakiem i przybliżonym do koloru ciemnego kasztana podpalaniem często mają niedostateczny obrost lub tendencję do niepełnego wybarwienia w okolicach ramion, uszu i ud. Mały czaprak i ruda szyja skracają psa. Czarny kołnierz wokół szyi nie jest pożądany, bo pies wydaje się ponury w wyrazie. Biała plamka z włosów na froncie nie stanowi wady.

WZROST – uważa się, że samiec powinien być na górnej granicy wzrostu lub nieco powyżej, a duża suka nie jest dobrze widziana. Dziś wiele championów przekracza wymiary określone standardem. Trudniej spotkać samca za małego niż trochę przerośniętego. Najbardziej liczy się typ psa, uroda i wyraz. Airedale terrier ma być mądry, oddany rodzinie, pewny siebie i z poczuciem humoru.

Opracowałam na podstawie artykułu Sędziego Kynologicznego Elżbiety Chwalibóg.

Eliza Tomczak
http://poezjaruchu.pl/


	Katalog hodowli psów rasowych: airedale terrier

Wzorzec AIREDALE TERRIER

AIREDALE TERRIER - Użytkowość

AIREDALE TERRIER - Uwagi i zalecenia hodowcy

Airedale terrier: Trymowanie i pielęgnacja wzorcowej szaty

Zakaz kopiowania, rozpowszechniania części lub całości bez zgody redakcji PSY24.PL.

AKITA AMERYKAŃSKA - rasy psów »

drukuj stronę | drukuj sam tekst

komentarzy: 3 Dodaj komentarz

2009-06-28 19:29 | Bogusia

Cudowny pies! Nasz ma 11miesięcy i jest bardzo uroczy i mądry. Mamy tylko jeden problem: jak był malutki to uszka mu leżały a teraz niestety sterczą mu do góry. Czy jest na to jakaś metoda?

2009-04-26 18:28 | kasia

Mam tego psa i myślę że airedale już zawsze będą w moim domu.... Moja suka ma wspaniały charakter, jedyny mankament to sierść zbyt wełnista i kłopotliwa w utrzymaniu

Psy	Konie	Rasy psów	Przepisy kulinarne		Kawa	Herbata
Hałas	Finanse	Dane osobowe	Osmologia		Kryminalistyka	Administracja
Fantastyka	Astronomia	Pozycjonowanie	Gry przeglądarkowe		Rock	Country
Mapa	Holandia	Elbląg	Europa		Podróże	Turystyka
Zarządzanie wiedzą	Prawa autorskie	Ratownictwo medyczne	Ciąża i macierzyństwo	wiecej: wortale tematyczne

AIREDALE TERRIER - rasy psów

Katalog hodowli psów rasowych: airedale terrier

rasy psów

Alfabetyczny podział ras:

- A -

- A -

- B -

- B -

- C -

- C -

- D -

- D -

- E -

- E -

- F -

- F -

- G -

- G -

- H -

- H -

- I -

- I -

- J -

- J -

- K -

- K -

- L -

- L -

- M -

- M -

- N -

- N -

- O -

- O -

- P -

- P -

- R -

- R -

- S -

- S -

- T -

- T -

- W -

- W -

- Y -

- Y -

- inne opracowania -

- inne opracowania -

- do opracowania: -

- do opracowania: -

Katalog hodowli psów rasowych:
airedale terrier